ဤအချက်အလက်သည် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုဆိုင်ရာ အကြံဉာဏ်မဟုတ်ပါ။ ပေးထားသော အချက်အလက်များသည် သင်ကြားရေးနှင့် သတင်းအချက်အလက်ဆိုင်ရာ ရည်ရွယ်ချက်များအတွက်သာဖြစ်ပြီး မည်သည့်ဘဏ္ဍာရေးထုတ်ကုန်ကို ဝယ်ရန် သို့မဟုတ် ရောင်းရန် အကြံပြုချက်အဖြစ် မယူဆရပါ။
ဒစ်ကောင့် ဘရိုကာဂျ် (discount brokerage) ဆိုသည်မှာ အပြည့်အဝ ဝန်ဆောင်မှု ပေးသည့် ဘရိုကာတစ်ဦး၏ သုတေသန၊ အကြံဉာဏ်နှင့် ကိုယ်ရေးကိုယ်တာ ဝန်ဆောင်မှုများ မပါဘဲ ကုန်ကျစရိတ်နည်းနည်းဖြင့် အရောင်းအဝယ် (execution) ကို ပေးသည့် Broker တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ဒစ်ကောင့် ဘရိုကာဂျ်သည် အရောင်းအဝယ်တစ်ကြိမ်ချင်းစီအတွက် အမြတ်ပါးပါး (thin margin) ရရှိပြီး အမြတ်ရရန် အရောင်းအဝယ်အရေအတွက် (volume) ကို အားကိုးသည်။ ကုန်သည် (trader) သည် ကော်မရှင်နည်းနည်း သို့မဟုတ် ကော်မရှင် လုံးဝမပေးရဘဲ ပေးရနိုင်ပြီး ကုန်သည်သည် အရောင်းအဝယ် ဆုံးဖြတ်ချက်များအတွက် တာဝန်ယူရသည်။
လျှော့စျေး Broker ဆိုတာဘာလဲ
လျှော့စျေး Broker ဆိုသည်မှာ အပြည့်အဝဝန်ဆောင်မှု Broker တစ်ယောက်လို သုတေသန၊ အကြံပေးမှု၊ ကိုယ်ရေးကိုယ်တာ ဝန်ဆောင်မှုများ မပါဘဲ ကုန်ကျစရိတ်နည်းနည်းဖြင့် အလုပ်လုပ်ပေးသည့် Broker ဖြစ်သည်။ လျှော့စျေး Broker သည် အရောင်းအဝယ်တစ်ခုချင်းစီအတွက် အမြတ်ပါးပါး (thin margin) ရရှိပြီး အမြတ်ရရန် အရောင်းအဝယ်အရေအတွက် (volume) ကို အားကိုးသည်။ ကုန်သည်သည် ကော်မရှင်နည်းနည်း သို့မဟုတ် ကော်မရှင်လုံးဝမပေးရဘဲ ပေးရမည့်အစား ကုန်သည်ကပဲ အရောင်းအဝယ် ဆုံးဖြတ်ချက်များအတွက် တာဝန်ယူရသည်။
လျှော့စျေးပုံစံ (discount model) သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုမှ ဥရောပ၊ အာရှနှင့် ကမ္ဘာအနှံ့သို့ ပျံ့နှံ့လာခဲ့သည်။ အချို့သော လျှော့စျေး Broker များသည် သန့်ရှင်းသော execution ပလက်ဖောင်းများသာ ဖြစ်ပြီး အချို့ကတော့ အခြေခံ သုတေသန ပက်ကေ့ချ်၊ အခြေခံ charting tool တစ်ခု၊ နှင့် အခြေခံ ဖောက်သည်ပံ့ပိုးမှုတို့ကို ထည့်သွင်းပေးသည်။ အပြန်အလှန်လဲလှယ်မှု (trade-off) ကတော့ တူညီနေသည်—ကုန်ကျစရိတ်နည်း၊ ဝန်ဆောင်မှုနည်း။
အဓိက ကုန်ကျစရိတ် လျှော့ချမှုများ
ပထမဆုံး လျှော့ချမှုက ကော်မရှင် (commission) ဖြစ်ပါတယ်။ ဝန်ဆောင်မှုအပြည့်အစုံ Broker တစ်ယောက်က အရောင်းအဝယ်တစ်ကြိမ်လျှင် €20-€50 ကောက်ခံနိုင်ပြီး၊ Discount broker တစ်ယောက်က အရောင်းအဝယ်တစ်ကြိမ်လျှင် €1-€10 ကောက်ခံနိုင်ပါတယ်။ လစဉ်အတွင်း အရောင်းအဝယ် အကြိမ်များစွာ ပြုလုပ်တဲ့ တက်ကြွတဲ့ trader တွေအတွက် ဒီလျှော့ချမှုက အထင်ရှားဆုံးပါ။ တစ်နှစ်မှာ အရောင်းအဝယ် အနည်းငယ်သာ ပြုလုပ်တဲ့ buy-and-hold ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူတွေအတွက်တော့ ဒီလျှော့ချမှုက သိသာမှုနည်းပါတယ်။
ဒုတိယ လျှော့ချမှုက spread ဖြစ်ပါတယ်။ Discount brokers တွေက full-service brokers တွေထက် spread ပိုတင်းကျပ်တတ်ပါတယ်၊ အကြောင်းက Discount brokers တွေက raw market spread ကို တိုက်ရိုက် လွှဲပေးတာကြောင့်ပါ။ spread ဆိုတာ bid နဲ့ ask ကြားက ကွာခြားချက်ဖြစ်ပြီး၊ spread က အရောင်းအဝယ်ကို လုပ်ဆောင်ပေးတဲ့အတွက် Broker ရဲ့ လျော်ကြေး (compensation) ဖြစ်ပါတယ်။ spread ပိုတင်းကျပ်လေလေ အရောင်းအဝယ်တိုင်းမှာ ငွေကုန်ကျမှု လျော့နည်းလေလေပါ။
တတိယ လျှော့ချမှုက platform fee ဖြစ်ပါတယ်။ full-service broker အချို့က လစဉ် €20-€50 platform fee ကောက်ခံနိုင်ပြီး၊ discount brokers တွေကတော့ platform fee ကို မကြာခဏ မကောက်ခံတတ်ပါဘူး။ platform fee က ပုံသေကုန်ကျစရိတ် (fixed cost) ဖြစ်ပြီး၊ platform fee က အကောင့်သေးသေးလေးတွေကို အများဆုံး ထိခိုက်စေပါတယ်။
အပေးအယူ (Trade-offs) များ
ပထမဆုံး အပေးအယူက သုတေသန (research) ဖြစ်ပါတယ်။ ဝန်ဆောင်မှုအပြည့်အစုံ Broker တစ်ဦးက analyst အစီရင်ခံစာများ၊ စျေးကွက်အပေါ် မှတ်ချက်များ (market commentary) နဲ့ ကုန်သွယ်ရေး အကြံပြုချက်များ (trading ideas) ကို ပေးပါတယ်။ Discount Broker တစ်ဦးကတော့ အခြေခံ သတင်း (news) နဲ့ အခြေခံ ဒေတာ (basic data) များသာ ပေးနိုင်ပြီး ပုံမှန်အားဖြင့် ကိုယ်ပိုင်အကြံပေးမှု (personalized advice) ကို မပေးတတ်ပါဘူး။ သုတေသနလိုအပ်တဲ့ ကုန်သွယ်သူက တတိယအဖွဲ့အစည်း သုတေသနဝန်ဆောင်မှုကို စာရင်းသွင်းသင့်သလို အခမဲ့ အရင်းအမြစ်တွေကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
ဒုတိယ အပေးအယူက ဖောက်သည်ဝန်ဆောင်မှု (customer support) ဖြစ်ပါတယ်။ ဝန်ဆောင်မှုအပြည့်အစုံ Broker တစ်ဦးက ဖောက်သည်တစ်ဦးစီကို ကိုယ်ပိုင် အကြံပေး (personal advisor) တစ်ဦး ခန့်အပ်ပေးပြီး အကြံပေးသူက ဖုန်းနဲ့ဖြစ်စေ ကိုယ်တိုင်တွေ့ဆုံပြီးဖြစ်စေ ရရှိနိုင်ပါတယ်။ Discount Broker တစ်ဦးကတော့ အီးမေးလ် (email) နဲ့ chat ပံ့ပိုးမှုကို ပေးပြီး ကိုယ်ပိုင် အကြံပေးတစ်ဦးကို မခန့်အပ်တတ်ပါဘူး။ အကူအညီလိုအပ်တဲ့ ကုန်သွယ်သူက ပံ့ပိုးမှုအပေါ် အားကောင်းတဲ့ ဂုဏ်သတင်းရှိတဲ့ Discount Broker ကို ရှာဖွေသင့်ပါတယ်။
တတိယ အပေးအယူက ထုတ်ကုန်အမျိုးအစား (product range) ဖြစ်ပါတယ်။ ဝန်ဆောင်မှုအပြည့်အစုံ Broker အချို့က နိုင်ငံတကာ စတော့များ၊ ဘွန်းများ (bonds) နဲ့ အခြားရွေးချယ်ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများ (alternative investments) အပါအဝင် ထုတ်ကုန်အမျိုးအစား ပိုကျယ်ပြန့်စွာ ပေးနိုင်ပါတယ်။ Discount Broker များက အများဆုံး လှုပ်ရှားမှုရှိတဲ့ စတော့များ (liquid stocks) နဲ့ ETF များကို အာရုံစိုက်နိုင်ပြီး ထုတ်ကုန်အမျိုးအစား အပြည့်အစုံကို မပေးနိုင်ပါဘူး။ သီးခြား ထုတ်ကုန်တစ်ခုလိုအပ်တဲ့ ကုန်သွယ်သူက Broker ရဲ့ ပေးကမ်းမှုကို စစ်ဆေးသင့်ပါတယ်။
လျှော့စျေး Broker ကို ဘယ်သူတွေ အသုံးပြုသင့်လဲ
လျှော့စျေး Broker သည် မိမိကိုယ်တိုင် ဆုံးဖြတ်ပြီး ကုန်သွယ်လိုသည့်အရာကို သိထားတဲ့ ကိုယ်တိုင်ကုန်သွယ်သူများအတွက် သင့်တော်ပါတယ်။ အကြံဉာဏ်မလိုအပ်သူများအတွက်လည်း ကောင်းမွန်ပြီး ကုန်ကျစရိတ်ကို နိမ့်ထားချင်သူများအတွက်လည်း သင့်တော်ပါတယ်။ ထို့အပြင် တစ်နှစ်လျှင် အရောင်းအဝယ် အနည်းငယ်သာ ပြုလုပ်တဲ့ ရေရှည်ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူများအတွက်လည်း သင့်တော်ပါတယ်။ အပြည့်အစုံဝန်ဆောင်မှု Broker ၏ မြင့်မားတဲ့ ကော်မရှင်တွေကို ရှောင်ချင်သူများအတွက်လည်း ကောင်းမွန်ပါတယ်။
လျှော့စျေး Broker သည် လမ်းညွှန်မှုလိုအပ်တဲ့ အစပြုသူများအတွက် မသင့်တော်ပါ။ Analyst research ကို အားကိုးတဲ့ ကုန်သွယ်သူများအတွက်လည်း မသင့်တော်ပါ။ ဒါ့အပြင် ကိုယ်ရေးကိုယ်တာ အကြံပေးတစ်ဦး လိုအပ်တဲ့ ကုန်သွယ်သူများအတွက်လည်း မသင့်တော်ပါ။ အစပြုသူသည် ပညာရေးဆိုင်ရာ အကြောင်းအရာများနှင့် demo account ပေးတဲ့ Broker နဲ့ စတင်သင့်ပြီး၊ ကုန်သွယ်ရေးလုပ်ငန်းစဉ်နဲ့ အဆင်ပြေသွားမှသာ လျှော့စျေး Broker သို့ ပြောင်းနိုင်ပါတယ်။
လျှော့စျေး Broker ကို ဘယ်လို အကဲဖြတ်မလဲ
ပထမဆုံး စစ်ဆေးရမည့်အချက်က ကော်မရှင် စာရင်းဇယား (commission schedule) ဖြစ်ပါတယ်။ Broker က တစ်ကြိမ်ချင်း trade အတွက် ကော်မရှင်ကို ထုတ်ပြန်ထားပြီး၊ Broker က လစဉ် အရောင်းအဝယ် ပမာဏအပေါ်မူတည်ပြီး အဆင့်လိုက် (tiered) ကော်မရှင် ပေးနိုင်ပါတယ်။ Trader က ကော်မရှင်ကို Broker အများအပြားအကြား နှိုင်းယှဉ်သင့်ပြီး၊ inactivity fees၊ withdrawal fees၊ သို့မဟုတ် currency conversion fees လိုမျိုး ဖုံးကွယ်ထားတဲ့ အခကြေးငွေတွေကို ရှာဖွေသင့်ပါတယ်။
ဒုတိယ စစ်ဆေးရမည့်အချက်က ပလက်ဖောင်း (platform) ဖြစ်ပါတယ်။ Broker က web platform၊ desktop platform၊ mobile platform တို့ကို ပေးထားပြီး၊ Trader က demo account နဲ့ ပလက်ဖောင်းကို စမ်းသပ်သင့်ပါတယ်။ Trader က order types တွေ၊ charting၊ data quality၊ execution speed ကို စစ်ဆေးသင့်ပါတယ်။ ပလက်ဖောင်းက Trader ရဲ့ အဓိက အသုံးချကိရိယာဖြစ်ပြီး၊ ပလက်ဖောင်းက Trader ရဲ့ စတိုင်နဲ့ ကိုက်ညီသင့်ပါတယ်။
တတိယ စစ်ဆေးရမည့်အချက်က စည်းမျဉ်းထိန်းသိမ်းမှု (regulation) ဖြစ်ပါတယ်။ Broker ကို အသိအမှတ်ပြုထားတဲ့ နယ်ပယ်တစ်ခု (jurisdiction) မှာ ထိန်းကျောင်းထားရမယ်၊ ပြီးတော့ Broker က client funds တွေကို segregated account တစ်ခုထဲမှာ ထားရှိရမယ်။ Trader က လိုင်စင်ကို စစ်ဆေးအတည်ပြုသင့်ပြီး၊ Broker ရဲ့ risk disclosure ကိုလည်း ဖတ်ရှုသင့်ပါတယ်။
လျှော့စျေး Broker များအကြောင်း အများမေးခွန်းများ
လျှော့စျေး Broker များ လုံခြုံပါသလား? ဟုတ်ကဲ့၊ လျှော့စျေး Broker ကို စည်းမျဉ်းထိန်းသိမ်းထားပြီး Broker က ဖောက်သည်ရန်ပုံငွေများကို ခွဲထားပေးသည့်အခါ။ လုံခြုံမှုသည် လျှော့စျေးပုံစံကိုယ်တိုင်ထက် စည်းမျဉ်းထိန်းသိမ်းမှုနှင့် Broker ၏ ဂုဏ်သတင်းပေါ် မူတည်ပါသည်။
လျှော့စျေး Broker မှာ အကြံဉာဏ် ရနိုင်ပါသလား? အချို့သော လျှော့စျေး Broker များသည် chatbot သို့မဟုတ် knowledge base မှတစ်ဆင့် အခြေခံအကြံဉာဏ်ကို ပေးနိုင်ပြီး၊ အချို့ကတော့ လူသားအကြံပေးတစ်ဦးပါဝင်သည့် premium tiers များကို ပေးနိုင်ပါသည်။ အကြံဉာဏ်က အရေးကြီးပါက Trader သည် Broker ၏ ပေးဆောင်မှုကို စစ်ဆေးသင့်သည်။
အဘယ်သူက အချိုသာဆုံး လျှော့စျေး Broker လဲ? အချိုသာဆုံး Broker သည် Trader ၏ လုပ်ငန်းပမာဏနှင့် Trader ၏ နေရာဒေသ (geography) ပေါ် မူတည်ပါသည်။ Trader သည် commission၊ spread၊ platform fee၊ နှင့် currency conversion fee အပါအဝင် စုစုပေါင်းကုန်ကျစရိတ်ကို နှိုင်းယှဉ်သင့်သည်။ တစ်ခုတည်းသော အတိုင်းအတာတစ်ခုအပေါ်မှာ အချိုသာဆုံးဖြစ်တဲ့ Broker သည် စုစုပေါင်းကုန်ကျစရိတ်အရ အချိုသာဆုံးဖြစ်မည် မဟုတ်နိုင်ပါ။
ဆက်စပ်အရင်းအမြစ်များ
စတင်ရန်နေရာ
သင်သည် လျှော့စျေး Broker များကို စိစစ်နေပါက အထောက်အကူအများဆုံး ပထမဆုံးအဆင့်မှာ Broker ၃ ခုမှ ၅ ခုအထိ စာရင်းတို (shortlist) တစ်ခု ပြုလုပ်ပြီး ကိုယ်စားပြုသည့် အရောင်းအဝယ် (trades) အရေအတွက်တစ်ခုအပေါ် အခြေခံ၍ စုစုပေါင်းကုန်ကျစရိတ်ကို နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ရန် ဖြစ်သည်။ ကျွန်ုပ်တို့၏ broker comparison တွင် လျှော့စျေး Broker များနှင့် အခကြေးငွေဇယားများကို ဖော်ပြထားပြီး၊ ၎င်းတို့က သင် အကောင့်မဖွင့်မီ Broker က ဘာတွေ ပေးနိုင်သည်ကို သင့်အား ပြောပြပေးသည်။