Kjo nuk është këshillë investimi. Informacioni i dhënë është vetëm për qëllime edukative dhe informative dhe nuk përbën rekomandim për të blerë ose shitur ndonjë produkt financiar.
Zgjedhja e një Broker-i të rregulluar për aksione është një nga vendimet më të rëndësishme që merr një tregtar, dhe rregullimi është themeli i marrëdhënies së tregtimit. Broker-i i rregulluar ndjek rregullat, i ndan fondet e klientit dhe ofron mbrojtjet që i duhen tregtarit. Broker-i i parregulluar nuk ka pse t’i ndjekë rregullat dhe broker-i i parregulluar nuk ka pse t’i ndajë fondet e klientit. Tregtari që zgjedh një Broker të rregulluar mund të tregtojë me besim, ndërsa tregtari që zgjedh një Broker të parregulluar merr një rrezik të panevojshëm.
Pse ka rëndësi rregullimi
Arsyeja e parë është mbrojtja e fondeve. Rregullatori kërkon që broker-i t’i mbajë fondet e klientit në një llogari të veçuar (segregated) në një bankë të nivelit të parë (tier-1), dhe kjo ndarje siguron që fondet e tregtarit të mos përdoren për operacionet e veta të broker-it. Nëse broker-i falimenton, fondet e ndara i kthehen tregtarit dhe falimentimi i broker-it nuk ndikon te fondet e tregtarit.
Arsyeja e dytë është mbrojtja nga mashtrimi. Rregullatori kërkon që broker-i të ndjekë rregullat kundër pastrimit të parave (anti-money-laundering), dhe rregullatori kërkon që broker-i të verifikojë identitetin e klientëve. Verifikimi ul rrezikun e mashtrimit dhe ul rrezikun që broker-i të përdoret për aktivitete të paligjshme.
Arsyeja e tretë është mbrojtja nga praktikat e padrejta. Rregullatori vendos rregullat për levën (leverage), transparencën (disclosure), raportimin (reporting) dhe ekzekutimin (execution), dhe rregullatori i zbaton këto rregulla përmes inspektimeve dhe gjobave. Tregtari që përdor një broker të rregulluar mund të mbështetet te rregullat, ndërsa tregtari që përdor një broker të parregulluar nuk ka asnjë mjet ankimi në rast mosmarrëveshjeje.
Rregullatorët kryesorë
Në Bashkimin Evropian, rregullatorët kryesorë janë Financial Conduct Authority (FCA) në Mbretërinë e Bashkuar, Bundesanstalt für Finanzdienstleistungsaufsicht (BaFin) në Gjermani, Autorité des Marchés Financiers (AMF) në Francë, Autoriteit Financiële Markten (AFM) në Holandë dhe Cyprus Securities and Exchange Commission (CySEC) në Qipro. Rregullatorët kanë rregulla të ndryshme dhe nivele të ndryshme zbatimi.
Në Shtetet e Bashkuara, rregullatorët kryesorë janë Securities and Exchange Commission (SEC) për aksionet dhe Commodity Futures Trading Commission (CFTC) për të ardhmet. SEC dhe CFTC kanë rregulla të rrepta dhe një histori të gjatë të zbatimit.
Në Azi, rregullatorët kryesorë janë Australian Securities and Investments Commission (ASIC) në Australi, Securities and Futures Commission (SFC) në Hong Kong dhe Financial Services Agency (FSA) në Japoni. Rregullatorët kanë rregulla të ndryshme dhe nivele të ndryshme zbatimi. Rregullatorët jashtë shtetit kanë rregulla më pak të rrepta dhe më pak fuqi zbatimi.
Skemat e kompensimit të investitorëve
Skema e kompensimit të investitorëve mbulon humbjet deri në një shumë të caktuar nëse broker-i falimenton, dhe mbulimi ndryshon sipas juridiksionit. Në Bashkimin Evropian, mbulimi është deri në 20,000 € për klient nën FCA, BaFin dhe AMF. Në Shtetet e Bashkuara, mbulimi është deri në 500,000 $ për klient nën Securities Investor Protection Corporation (SIPC). Në Azi, mbulimi ndryshon sipas vendit dhe mund të jetë deri në 500,000 HK$ për klient nën SFC.
Juridiksionet jashtë shtetit mund të mos kenë një skemë kompensimi për investitorët dhe juridiksioni jashtë shtetit mund të mos i mbulojë humbjet. Tregtari që përdor një broker jashtë shtetit nuk mbulohet nga skema e rregullatorit të vendit të tij, dhe tregtari ka mjete të kufizuara për të kërkuar të drejtat në rast mosmarrëveshjeje.
Si te verifikoni rregullimin
Hapi i pare eshte te kontrolloni faqen e internetit te brokerit. Brokeri publikon numrin e licences, emrin e rregullatorit dhe faqen e internetit te rregullatorit. Tregtari duhet te verifikoje licencen, dhe tregtari duhet te kontrolloje faqen e internetit te rregullatorit per listen e brokerave te autorizuar.
Hapi i dyte eshte te kontrolloni faqen e internetit te rregullatorit. Rregullatori publikon listen e brokerave te autorizuar, dhe rregullatori publikon veprimet e zbatimit (enforcement actions). Tregtari duhet te kerkoje emrin e brokerit, dhe tregtari duhet te kontrolloje historikun e zbatimit.
Hapi i trete eshte te lexoni deklaraten e rrezikut te brokerit. Brokeri duhet te publikoje deklaraten e rrezikut, dhe deklarata duhet te shpjegoje rreziqet e tregtimit. Tregtari duhet ta lexoj me kujdes deklaraten, dhe tregtari duhet te kerkoje rreziqe te fshehura ose kushte jo te drejta.
Shenja paralajmëruese për t'i vëzhguar
Shenja e parë paralajmëruese është një Broker i pa licencuar. Brokeri nuk ka licencë nga një rregullator i njohur dhe Brokeri nuk ka një faqe interneti të rregullatorit. Tregtari nuk duhet të hapë një llogari me një Broker të pa licencuar dhe tregtari duhet të kërkojë një tjetër Broker.
Shenja e dytë paralajmëruese është një bonus me bllokim të tërheqjes. Brokeri ofron një bonus dhe bonusi është i bllokuar derisa tregtari të arrijë një volum të lartë tregtimi. Struktura e bonusit mund të jetë dizajnuar për ta bërë të vështirë tërheqjen e fondeve, dhe tregtari duhet të lexojë kushtet përpara se të pranojë bonusin.
Shenja e tretë paralajmëruese është mbështetja e dobët ndaj klientit. Brokeri i duhet disa ditë për t'iu përgjigjur një pyetjeje dhe Brokeri nuk e merr telefonin. Mbështetja ndaj klientit është një shenjë e profesionalizmit të Brokerit dhe tregtari duhet ta testojë mbështetjen përpara se të depozitojë fondet.
Shenja e katërt paralajmëruese është informacioni jokonsistent. Faqja e internetit e Brokerit thotë një gjë, dhe mbështetja e klientit e Brokerit thotë një tjetër. Informacioni jokonsistent është shenjë e mungesës së profesionalizmit të Brokerit dhe tregtari duhet të kërkojë një tjetër Broker.
Pyetje te zakonshme rreth rregullimit
Cili është rregullatori më i mirë për një tregtar me pakicë? Rregullatori më i mirë për një tregtar me pakicë është një rregullator i nivelit 1 si FCA, BaFin, AMF, SEC, ose ASIC. Rregullatori i nivelit 1 ka një histori të gjatë të zbatimit të rregullave, dhe rregullatori i nivelit 1 ka një kornizë të fortë për mbrojtjen e investitorëve.
A e mbulon rregullimi të gjitha produktet? Varet nga rregullatori dhe nga produkti. FCA rregullon brokerat, produktet dhe tregjet, dhe rregullat e FCA mbulojnë shumicën e produkteve. SEC rregullon aksionet, obligacionet dhe fondet, dhe rregullat e SEC mbulojnë shumicën e produkteve.
A mund të tregtoj me një broker të parregulluar? Tregtari mundet, por tregtari nuk duhet. Brokeri i parregulluar nuk ka pse t’i ndjekë rregullat, dhe brokeri i parregulluar nuk ka pse t’i ndajë fondet e klientit. Tregtari që përdor një broker të parregulluar merr një rrezik të panevojshëm, dhe tregtari mund të humbasë të gjithë depozitën.
Burime te lidhura
Ku të filloni
Nëse po zgjidhni një Broker të rregulluar të aksioneve, hapi i parë më i dobishëm është të përzgjidhni një listë të shkurtër prej tre deri në pesë Brokerësh të rregulluar në juridiksione të nivelit-1 dhe të verifikoni licencën dhe rregullatorin për secilin Broker. Krahasimi ynë broker comparison i rendit Brokerët sipas juridiksionit, të cilat së bashku ju tregojnë çfarë ofron Brokeri përpara se të hapni llogarinë.